FibroScan® – Nowoczesna, Nieinwazyjna Diagnostyka Wątroby i Śledziony

Badanie FibroScan® to nieinwazyjna, szybka i bezpieczna metoda oceny zwłóknienia i stłuszczenia wątroby. Zadbaj o zdrowie pacjentów już dziś.

Wprowadzenie do FibroScan®

Poznaj innowacyjną technologię diagnostyczną

FibroScan® to nieinwazyjna metoda badania wątroby, wprowadzona na rynek w 2003 roku. Stanowi alternatywę dla biopsji w przypadkach, gdy celem zabiegu jest ocena zaawansowania zmian strukturalnych wątroby w przebiegu przewlekłych zapaleń o różnej etiologii. FibroScan® umożliwia natychmiastową diagnostykę.

Metoda FibroScan® opiera się na technologii Vibration Controlled Transient Elastography (VCTE™). Głowica urządzenia generuje impuls mechaniczny, który przenosi się w głąb wątroby. Szybkość przemieszczania się tej fali jest zależna od stopnia spoistości ("sztywności") wątroby. Stopień ten zwiększa się wprost proporcjonalnie do stopnia zaawansowania włóknienia.




Kluczowe funkcje FibroScan®

Zaawansowane możliwości diagnostyczne w jednym urządzeniu

Pomiar sztywności wątroby (LSM)

LSM metodą VCTE™ mierzy sztywność przy częstotliwości fali ścinającej 50 Hz. Jest to standard nieinwazyjnej oceny sztywności wątroby i marker zwłóknienia wątroby, odpowiedni we wszystkich przewlekłych chorobach wątroby.

Kontrolowany parametr tłumienia (CAP™)

CAP (dB/m) mierzy tłumienie ultradźwięków wysyłanych w obręb wątroby. Jest to marker stłuszczenia wątroby. Zakres pomiaru CAP wynosi od 100 do 400 dB/m.

Pomiar sztywności śledziony (SSM)

SSM mierzy sztywność w kPa przy częstotliwości fali ścinającej 100 Hz. Jest to marker nadciśnienia wrotnego i służy do stratyfikacji ryzyka powikłań marskości wątroby oraz monitorowania żylaków przełyku.

Zalety metody FibroScan® dla klinicystów

Dlaczego lekarze wybierają FibroScan®

Nieinwazyjność

Pomiar włóknienia jest całkowicie nieinwazyjny, nie wiąże się z uszkodzeniem tkanek ani koniecznością pobrania krwi. Praktycznie nie istnieją bezwzględne przeciwwskazania do badania, a jego wykonanie nie niesie ze sobą zagrożeń.

Wysoka zgodność

Liczne badania naukowe wykazały dużą zgodność w określaniu stopnia zaawansowania włóknienia pomiędzy metodą elastograficzną a badaniem histopatologicznym bioptatu wątroby.

Szybkość wyników

Wynik badania otrzymuje się natychmiast po jego wykonaniu, co umożliwia szybką diagnozę i planowanie leczenia.

Obiektywizm

Wynik jest średnią z 10 pomiarów, co zapewnia obiektywną ocenę i minimalizuje ryzyko błędu.

Mniejszy wpływ czynników zewnętrznych

Wyniki badania elastograficznego podlegają istotnie mniejszemu wpływowi chorób towarzyszących, zaburzeń metabolicznych czy stosowanych leków w porównaniu do biochemicznych metod oceny włóknienia.

Wszechstronność zastosowań

FibroScan® może być wykorzystywany nie tylko do diagnostyki u chorych z rozpoznaną chorobą, ale również do badań przesiewowych w celu wykrycia bezobjawowego uszkodzenia wątroby na wczesnym etapie.

Zastosowanie kliniczne

FibroScan® oferuje szerokie możliwości diagnostyczne w wielu schorzeniach wątroby

Przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby

Ocena stopnia włóknienia u pacjentów z zakażeniem HBV i HCV. Monitoring progresji choroby oraz odpowiedzi na leczenie przeciwwirusowe.

Niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (NAFLD)

Ilościowa ocena stłuszczenia (CAP) oraz włóknienia. Identyfikacja pacjentów z NASH i zaawansowanym włóknieniem, wymagających pogłębionej diagnostyki.

Alkoholowa choroba wątroby

Diagnostyka i monitorowanie pacjentów z ALD. Wczesne wykrywanie marskości, co pozwala na profilaktykę powikłań i odpowiednie postępowanie terapeutyczne.

Choroby autoimmunologiczne wątroby

Monitorowanie postępu włóknienia w autoimmunologicznym zapaleniu wątroby, pierwotnej marskości żółciowej (PBC) i pierwotnym stwardniającym zapaleniu dróg żółciowych (PSC).

Ocena przed i po transplantacji wątroby

Monitorowanie nawrotu choroby podstawowej lub rozwoju komplikacji po przeszczepieniu wątroby, takich jak włóknienie związane z odrzuceniem lub nawrót zapalenia wirusowego.

Badania przesiewowe

Wczesna identyfikacja pacjentów z bezobjawowym uszkodzeniem wątroby, szczególnie w grupach ryzyka (cukrzyca typu 2, otyłość, zespół metaboliczny).

Wskazania do badania FibroScan®

FibroScan® służy do oceny stopnia zaawansowania włóknienia i/lub stłuszczenia w szerokim spektrum chorób wątroby i sytuacjach klinicznych:

  • Przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B i C
  • Stłuszczeniowe zapalenie wątroby (NASH), obecnie MASLD/MASH
  • Alkoholowe zapalenie wątroby (ASH), obecnie ALD/MetALD
  • Pierwotna marskość żółciowa
  • Pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych
  • Autoimmunologiczne zapalenie wątroby (metoda pomocnicza)
  • Spichrzeniowe choroby wątroby
  • Toksyczne zapalenia wątroby
  • Kryptogenne zapalenia wątroby
  • Monitorowanie pacjentów po przeszczepach wątroby
  • Niewyjaśnione podwyższenie aktywności AlAT i AspAT

Badanie FibroScan® jest dedykowanym systemem wykorzystywanym jako pomoc w prowadzeniu pacjentów z potwierdzonymi lub podejrzewanymi przewlekłymi chorobami wątroby. Pomaga ocenić włóknienie, stłuszczenie oraz prawdopodobieństwo wystąpienia marskości i jej powikłań (w przypadku modelu 630 Expert).

Przygotowanie pacjenta do badania

  • Badanie powinno być wykonane na czczo lub co najmniej 3 godziny po posiłku (optymalnie po 4-6 godzinach).
  • Pacjent powinien zgłosić się z dokumentacją medyczną dotyczącą chorób wątroby i chorób towarzyszących.
  • Przed badaniem pacjent powinien leżeć na plecach przez co najmniej 5 minut.
  • Prawidłowe ułożenie pacjenta: na plecach, prawa ręka pod głową, prawa noga skrzyżowana na lewej, ciało w kształcie banana.
  • Operator powinien siedzieć po prawej stronie pacjenta.
  • Głowica powinna być umieszczona w przestrzeni międzyżebrowej, pomiędzy pachą a kością biodrową.
  • Należy unikać struktur tłuszczowych, płucnych i naczyniowych.
  • Konsekwentne utrzymanie prostopadłego położenia głowicy do powierzchni skóry jest niezbędne, ponieważ brak prostopadłości może zawyżyć wynik sztywności wątroby.

Zaawansowane funkcje i technologia FibroScan®

  • Różne głowice (S, M, XL) dostosowane do warunków anatomicznych pacjenta.
  • Głowica S przeznaczona dla małych dzieci, głowica XL dla pacjentów ze znaczną otyłością.
  • Aparaty takie jak FibroScan 502 Touch® są wyposażone w głowice M i XL, co pozwala na badanie pacjentów otyłych.
  • Wybór głowicy jest częściowo zautomatyzowany w oparciu o odległość głowicy od wnęki wątroby lub obwód klatki piersiowej.
  • Intuicyjne funkcje SmartExam™ oraz Guided VCTE™ dla szybszych i uproszczonych badań.
  • Funkcje obejmują m.in. wskaźniki identyfikujące optymalne miejsce pomiaru, AutoScan, SmartDepth i Continuous CAP™.
  • Modele takie jak 630 Expert posiadają wbudowane prowadzenie ultradźwiękowe ułatwiające celowanie zarówno w wątrobę, jak i śledzionę.

Informacje techniczne

Szczegółowe dane dla specjalistów

Interpretacja wyników

Stopień włóknienia Wartość (kPa) Interpretacja kliniczna
F0-F1 <7.0< /td> Brak lub minimalne włóknienie
F2 7.0-9.5 Umiarkowane włóknienie
F3 9.5-12.5 Zaawansowane włóknienie
F4 >12.5 Marskość wątroby

* Wartości punktów odcięcia mogą się różnić w zależności od etiologii choroby wątroby

Parametr kontrolowany elastografii przejściowej (VCTE)

FibroScan wykorzystuje elastografię przejściową kontrolowaną wibracją (VCTE), która umożliwia pomiar sztywności wątroby poprzez ocenę prędkości propagacji fali mechanicznej w tkance wątrobowej. Wyniki są wyrażane w kilopaskalach (kPa).

Kontrolowany parametr tłumienia (CAP)

Stopień stłuszczenia Wartość CAP (dB/m) Interpretacja
S0 <238< /td> Brak stłuszczenia (<10%)< /td>
S1 238-259 Łagodne stłuszczenie (11-33%)
S2 260-290 Umiarkowane stłuszczenie (34-66%)
S3 >290 Ciężkie stłuszczenie (>67%)

Wsparcie dla klinicystów i narzędzia interpretacyjne

Kompleksowe wsparcie dla profesjonalistów

Echosens zapewnia kompleksowe wsparcie dla operatorów FibroScan®:

  • Platforma Echosens Academy (www.echosensacademy.com) oferuje:
    • Moduły szkoleniowe
    • Filmy wideo
    • Webinaria kliniczne
    • Czat z ekspertami
  • Dostęp do platformy jest bezpłatny po podaniu numeru seryjnego urządzenia.

Dodatkowo, dostępna jest bezpłatna aplikacja mobilna myFibroScan na systemy iOS i Android:

  • Przewodniki interpretacji wyników sztywności wątroby i CAP, oparte na recenzowanych publikacjach naukowych.
  • Pomoc dla klinicystów w podejmowaniu decyzji, z wykresami słupkowymi stopni stłuszczenia i zwłóknienia.
  • Dostęp do wyników opartych na danych z FibroScan®, łączących parametry FibroScan z markerami biologicznymi:
    • FAST Score (LSM, CAP, AST) - identyfikacja pacjentów z podejrzeniem NAFLD (MASLD) zagrożonych aktywną fibrotyczną postacią NASH (MASH).
    • Agile 3+ Score (LSM, AST, ALT, płytki krwi, status cukrzycy, płeć) - identyfikacja zaawansowanego włóknienia u pacjentów z MASLD.
    • Agile 4 Score (LSM, AST, ALT, płytki krwi, status cukrzycy, płeć, wiek) - identyfikacja marskości wątroby u pacjentów z MASLD.

Uwaga: Narzędzia te są przeznaczone dla licencjonowanych pracowników służby zdrowia i nie zastępują spersonalizowanej porady medycznej. Nie powinny być jedyną podstawą do podejmowania decyzji klinicznych.

Interpretacja wyników i rola lekarza

Kluczowa rola specjalisty w procesie diagnostycznym

  • Wynik badania elastograficznego powinien być ZAWSZE interpretowany przez lekarza specjalizującego się w chorobach wątroby.
  • Interpretacja musi odbywać się w kontekście chorób towarzyszących, wyników badań laboratoryjnych oraz pełnej dokumentacji medycznej pacjenta.
  • Badania FibroScan® powinny być wykonywane przez operatora certyfikowanego przez producenta lub jego przedstawiciela.
  • FibroScan® jest wspierany przez szeroką bazę dowodów naukowych:
    • Ponad 4200 recenzowanych publikacji
    • 180 międzynarodowych wytycznych zalecających jego stosowanie
    • Uznany za referencyjne rozwiązanie nieinwazyjne do oceny zwłóknienia, marskości i stłuszczenia wątroby we wszystkich etiologiach przewlekłej choroby wątroby

Rekomendacje towarzystw naukowych

Uznanie w międzynarodowych wytycznych

European Association for the Study of the Liver (EASL)

EASL rekomenduje nieinwazyjne metody oceny włóknienia, w tym FibroScan, jako pierwszą linię diagnostyki w przewlekłych chorobach wątroby. Biopsja wątroby zalecana jest w przypadkach niejednoznacznych wyników badań nieinwazyjnych lub podejrzenia współistnienia innych patologii.

American Association for the Study of Liver Diseases (AASLD)

AASLD uznaje badanie FibroScan za użyteczne narzędzie w ocenie włóknienia wątroby u pacjentów z przewlekłym WZW typu B i C oraz NAFLD. Rekomenduje łączenie różnych metod nieinwazyjnych dla zwiększenia dokładności diagnostycznej.

World Health Organization (WHO)

WHO zaleca wykorzystanie nieinwazyjnych metod oceny włóknienia wątroby, w tym FibroScan, w diagnostyce i monitorowaniu pacjentów z przewlekłym WZW typu B i C, szczególnie w krajach o ograniczonym dostępie do specjalistycznej opieki zdrowotnej.

Literatura naukowa

Badania potwierdzające skuteczność metody

Kluczowe publikacje

  • Sandrin L, et al.

    Transient elastography: a new noninvasive method for assessment of hepatic fibrosis. Ultrasound Med Biol 2003; 29:1705-1713.

    Pierwsza publikacja opisująca technologię FibroScan

  • European Association for Study of Liver, et al.

    EASL-ALEH Clinical Practice Guidelines: Non-invasive tests for evaluation of liver disease severity and prognosis. J Hepatol 2015;63:237-264.

    Kompleksowe wytyczne dotyczące nieinwazyjnej diagnostyki wątroby

  • Wong VW, et al.

    Diagnosis of fibrosis and cirrhosis using liver stiffness measurement in nonalcoholic fatty liver disease. Hepatology 2010;51:454-462.

    Zastosowanie FibroScan w NAFLD

  • Tsochatzis EA, et al.

    Elastography for the diagnosis of severity of fibrosis in chronic liver disease: a meta-analysis of diagnostic accuracy. J Hepatol 2011;54:650-659.

    Metaanaliza dokładności diagnostycznej elastografii

  • Karlas T, et al.

    Individual patient data meta-analysis of controlled attenuation parameter (CAP) technology for assessing steatosis. J Hepatol 2017;66:1022-1030.

    Metaanaliza dotycząca technologii CAP w ocenie stłuszczenia

Przykłady zastosowania klinicznego

Rzeczywiste przypadki z praktyki lekarskiej

Przypadek 1: Przewlekłe WZW typu C

Mężczyzna, 52 lata

Pacjent z nowo rozpoznanym zakażeniem HCV, genotyp 1b. Badania laboratoryjne wykazały podwyższoną aktywność AlAT (82 U/l) i AspAT (64 U/l). Badanie FibroScan wykazało sztywność wątroby na poziomie 8,2 kPa (F2) oraz CAP 245 dB/m (S1).

Wnioski: Na podstawie wyników FibroScan zakwalifikowano pacjenta do leczenia przeciwwirusowego bez konieczności wykonywania biopsji. Po zakończonej terapii pacjent osiągnął SVR (trwałą odpowiedź wirusologiczną), a kontrolne badanie FibroScan wykazało obniżenie sztywności wątroby do 6,8 kPa.

Przypadek 2: NAFLD

Kobieta, 48 lat

Pacjentka z otyłością (BMI 33,2 kg/m²), cukrzycą typu 2 i hiperlipidemią. Badania laboratoryjne wykazały nieznacznie podwyższone wartości enzymów wątrobowych. Badanie FibroScan wykazało sztywność wątroby 13,2 kPa (F4) oraz CAP 320 dB/m (S3).

Wnioski: Na podstawie wyników FibroScan rozpoznano niealkoholowe stłuszczeniowe zapalenie wątroby (NASH) z marskością. Pacjentkę skierowano na badania przesiewowe w kierunku raka wątrobowokomórkowego oraz żylaków przełyku. Wdrożono intensywny program redukcji masy ciała i modyfikacji stylu życia.